Featured Publications

Virtual exhibitions

Staticstic

News


 

 

Ten płyn to przyszłe bogactwo kraju, to dobrobyt i pomyślność dla jego mieszkańców, to nowe źródło zarobków dla biednego ludu i nowa gałąź przemysłu, która obfite zrodzi owoce.
/Ignacy Łukasiewicz o ropie naftowej; 1854 r./

 

 

Patriota, ogólnie szanowany, wrażliwy na problemy swej epoki, skromny, cichy człowiek, kierujący się zdrowym rozsądkiem, ale znający swoje możliwości. Z natury pedantyczny, dociekliwy, skrupulatny i pracowity. Tematowi ropy naftowej poświęcił większą część swojego życia. Z pasją i zaangażowaniem podejmował działania, dzięki którym stał się pionierem globalnego przemysłu naftowego. Jako pierwszy zastosował ropę na skalę przemysłową oraz skonstruował lampę, w której wykorzystał uzyskany przez siebie wcześniej destylat ropy naftowej (w 1856 roku uruchomił w Ulaszowicach koło Jasła pierwszą na świecie destylarnię). Wraz z dwoma wspólnikami (Tytusem Trzecieskim i Karolem Klobassą), założył pierwszą na świecie spółkę naftową i w podkrośnieńskiej Bóbrce otworzył pierwszą, funkcjonującą do dziś, kopalnię ropy. Warto zaznaczyć, iż było to w 1854 roku, czyli pięć lat przed tym, nim pułkownik Edwin Drake wywiercił w Titusville w Pensylwanii w Stanach Zjednoczonych pierwszy szyb naftowy, co uważa się w historii, jak widać niesłusznie (sic!), za początek ery nafty.


Unikatowe dokumenty archiwalne pochodzące z XVIII, XIX i XX wieku, związane z działalnością znanego i zasłużonego dla miasta rodu Schaitterów, zgodnie z życzeniem ich właściciela, będą poddane w bieżącym roku digitalizacji w WiMBP w Rzeszowie.

 

Wśród przedstawicieli rodu Schaitterów wyróżnia się przede wszystkim Ignacy Schaitter (1805-1885) – kupiec, entomolog, działacz społeczny, przedstawiciel władz miejskich, Honorowy Obywatel Rzeszowa (1875). Działał, m.in. na rzecz utworzenia linii kolejowej Kraków-Lwów, był współzałożycielem Towarzystwa Strzeleckiego w Rzeszowie, przedstawicielem Komitetu Opieki nad Cmentarzem Katolickim w Rzeszowie, prezesem Towarzystwa Zaliczkowego i Kredytowego.


Adam Romuald Fastnacht urodził się 27 lipca 1913 r. w Sanoku. Był synem Zofii z d. Wołoszczak i Władysława, pracownika miejscowego Urzędu Akcyz i Monopoli Państwowych. Uczęszczał do ośmioklasowego męskiego Gimnazjum Państwowego im. Królowej Zofii. Po złożeniu egzaminu dojrzałości w 1931 r. rozpoczął studia na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie. Sprzeciwił się tym samym woli rodziców, którzy chcieli, aby wybrał studia prawnicze. Po czterech latach uzyskał stopień magistra filozofii w zakresie historii społecznej i gospodarczej, broniąc pracę: Literatura ludowa w Galicji w latach 1846-1850, napisaną pod kierunkiem prof. dr. Franciszka Bujaka. Zdał także egzamin z geografii, jako przedmiotu dodatkowego.

 

Już podczas studiów Adam przejawiał duże zainteresowanie historią regionu i badaniem przeszłości. Jako student opracował Tablicę ewaluacyjną monet polskich l. 1700-1772, a także napisał artykuł Z dziejów zamku sanockiego, opublikowany w „Kurierze Lwowskim”. Prowadził również samodzielne badania dotyczące problemów osadnictwa na terenie ziemi sanockiej. Analizy Fastnachta zainteresowały prof. Bujaka, który zachęcił studenta do prowadzenia dalszych badań pod swoim przewodnictwem. Adam po ukończeniu studiów otrzymał stypendium Funduszu Kultury Narodowej, dzięki czemu został we Lwowie i zaczął pełnić obowiązki asystenta wolontariusza w Instytucie Historii Społecznej i Gospodarczej Uniwersytetu Jana Kazimierza. Rozpoczął w tym czasie prace nad rozprawą doktorską Osadnictwo ziemi sanockiej w latach 1340-1600, a także odbył dwuletnią, bezpłatną praktykę nauczycielską w VII Gimnazjum Państwowym we Lwowie. Badania prowadzone przez Fastnachta dotyczyły głównie zasiedlania okolic Sanoka i zmian społeczno-gospodarczych, jakie na tych terenach zachodziły. Nie ograniczał się jednak do studiowania dokumentów archiwalnych. Adam w każde wakacje przyjeżdżał w rodzinne strony i prowadził badania terenowe. Odbywał samotne wycieczki z plecakiem i aparatem fotograficznym, a najważniejszym elementem jego wypraw były rozmowy z najstarszymi mieszkańcami bieszczadzkich wsi. W tym czasie zaangażował się w nieodpłatną pomoc przy tworzeniu Muzeum Ziemi Sanockiej, która zaowocowała powstaniem publikacji Inwentarz zamku, folwarków i młynów starostwa sanockiego z r. 1558. Dzięki niej zachowały się bezcenne dane o wyglądzie i wyposażeniu zamku, okolicznych folwarków i młynów w XVI w., gdyż rękopis inwentarza spłonął w 1944 r.

Recently added

Poll

Które elementy portalu PBC są według Ciebie najbardziej przydatne:

Login

register

Newsletter

To receive new information subscribe to the newsletter.

Discussion board

The portal of Podkarpacka Digital Library was created within the project realisation called „ Podkarpacka Digital Library” cofinanced from the Regional Development European Fund within the Regional Operational Programme of Podkarpackie Voivodeship from 2007 to 2013 and the budget of Self-government of Podkarpackie Voivodeship.

The new portal of PBC fulfils the informative and communicational function and is a software repository of the digital objects stored in an electronic forms of books, magazines and other documents copies.
Service created by Consortium PBC